ศิลปะบำบัดการเยียวยาที่สร้างสรรค์

ส.ค. 13, 2552
ศิลปะบำบัด เป็นแนวทางหนึ่งในการบำบัดผู้ป่วยที่มีปัญหาด้านสุขภาพร่างกายหรือจิตใจที่ใช้กันมานานนับร้อยปีแล้ว เมื่อนักจิตวิทยาได้ให้ความสนใจกับศิลปะที่สร้างสรรค์ขึ้นโดยผู้ป่วย และพบว่าศิลปะเหล่านั้นสามารถบอกเล่าเรื่องราวที่เป็นตัวตนของผู้ป่วยได้ ในขณะที่นักการศึกษาก็พบว่าศิลปะที่เด็กๆ สร้างสรรค์ขึ้นนั้นสามารถสะท้อนพัฒนาการ อารมณ์ และปัญหาภายในใจของเด็กได้เช่นกัน
   
สมาคมศิลปะบำบัดแห่งอเมริกาได้ให้คำจำกัดความของศิลปะบำบัดว่า เป็นการช่วยเหลือผู้ป่วยโดยใช้ประโยชน์จากสื่อศิลปะ ภาพ กระบวนการสิ่งประดิษฐ์ และการตอบสนองจากผู้ป่วยกับผลิตภัณฑ์ที่ถูกสร้างสรรค์ขึ้นมา โดยสามารถสะท้อนให้เห็นการพัฒนาความสามารถ บุคลิกภาพ ความสนใจ ความกังวล และความขัดแย้งในตัวของแต่ละคนได้ ซึ่งศิลปะบำบัดนี้ไม่ได้ใช้เพื่อเยียวยาเฉพาะผู้ป่วยทางจิตเท่านั้น แต่ยังสามารถใช้กับคนทุกเพศทุกวัยที่กำลังมีปัญหากับการแสดงออกส่วนตัว
   
ศิลปะบำบัดจึงมีประโยชน์ในการพัฒนาอารมณ์ สติปัญญา สมาธิ ความคิดสร้างสรรค์ การพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็ก ประสานการเคลื่อนไหวของร่างกาย และยังเป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยกระตุ้นการสื่อสารและเสริมสร้างทักษะทางสังคมได้ นอกจากนี้การแสดงออกผ่านทางศิลปะก็ช่วยลดความกดดันของผู้ป่วยได้อีกทางหนึ่งด้วย จึงเป็นเหมือนประตูที่ช่วยให้นักบำบัดเปิดเข้าไปสู่จิตใต้สำนึกของผู้ป่วย และพบปัญหาที่ผู้ป่วยกำลังประสบจริงๆ ได้
   
แม้ว่าคุณจะไม่ใช่ผู้ที่มีปัญหาทางจิตก็ตาม แต่ศิลปะก็เป็นสิ่งสวยงามเสมอ และสามารถช่วยผ่อนคลายความตึงเครียดที่ต้องเผชิญในทุกวันได้ แม้หลายคนอาจจะคิดว่าตัวเองวาดรูปไม่เก่ง หรือไม่มีฝีมือทางด้านศิลปะเอาเสียเลย หากสามารถหลุดจากกรอบความคิดเดิมๆ เหล่านี้ได้ ลองจับดินสอ พู่กัน วาดรูปในแบบของตัวเองดูสักภาพ เป็นกิจกรรมยามว่างในช่วงวันหยุดหรือหลังเลิกงาน ไม่แน่ว่าคุณเองก็อาจจะค้นพบหนทางในการเยียวยาตัวเองจากความความเครียด หรือภาระที่ต้องเผชิญได้
   
ไม่เพียงเท่านี้คุณยังสามารถนำแนวคิดของศิลปะบำบัดนี้มาประยุกต์กับการสร้างสรรค์กิจกรรมเพื่อส่งเสริมพัฒนาการของลูก หรือสร้างความสัมพันธ์ระหว่างสมาชิกในครอบครัวด้วยการทำกิจกรรมทางศิลปะร่วมกัน